Ảnh trên hồ sơ của tiệm không cần đẹp, cần giúp khách lạ nhận ra tiệm và biết chuyện gì chờ họ khi tới. Bộ tối thiểu gồm năm loại: mặt tiền nhìn từ lòng đường, lối vào, bên trong, sản phẩm hoặc dịch vụ thật, và chỗ để xe. Có năm loại đó ở hồ sơ bản đồ và fanpage, khách đã đủ thông tin để quyết định đi hay không.
Nhiều tiệm có hàng chục ảnh món ăn, sản phẩm, mà không có một ảnh nào cho thấy mặt tiền. Khách chạy tới đúng đoạn đường, nhìn hai bên không biết tiệm nào. Bài này liệt kê từng loại ảnh, ảnh nào cho kênh nào, ảnh nào đặt lên đầu, kèm mẫu chú thích ngắn. Cách chụp bằng điện thoại cho rõ được nói riêng ở một bài khác.
Khách lạ xem ảnh để làm gì
Khách lạ xem ảnh tiệm để trả lời ba câu hỏi rất thực tế. Một: đến nơi, mình nhận ra tiệm bằng cách nào? Hai: bên trong có hợp với mình không, ví dụ có chỗ ngồi không, có sạch không, có chỗ cho trẻ con không? Ba: mình để xe ở đâu, có phải leo lầu không? Ảnh nào không trả lời được câu nào trong ba câu đó thì là ảnh phụ.
Vì vậy ảnh mặt tiền quan trọng hơn ảnh món đẹp nhất. Ảnh món đẹp làm khách muốn tới, nhưng ảnh mặt tiền mới làm khách tới được. Với tiệm trong hẻm, trên lầu, trong chợ, ảnh lối vào còn quan trọng hơn cả ảnh mặt tiền.
Cũng đừng quên khách xem ảnh trên điện thoại, màn hình nhỏ, lướt nhanh. Ảnh chụp cả một dãy phố từ xa thì không ai nhận ra tiệm nào; ảnh cận cánh cửa thì không thấy khung cảnh xung quanh. Ảnh tốt là ảnh mà người chưa từng tới vẫn chỉ đúng được tiệm khi đứng ở đầu đường.
Thử nghĩ tới người giao hàng lần đầu tới lấy đồ, hay người con dẫn mẹ đi sửa đồ ở một tiệm mới. Họ không có thời gian đọc mô tả; họ nhìn ảnh mặt tiền một giây, rồi nhìn ra đường. Ảnh nào làm được việc đó thì xứng đáng đứng đầu.
Bộ ảnh tối thiểu: mỗi ảnh giúp khách điều gì
Tick từng dòng khi đã có ảnh. Dòng nào chưa có là việc của tuần này:
| Ảnh | Giúp khách điều gì | Chụp lúc nào | Lỗi hay gặp |
|---|---|---|---|
| Mặt tiền nhìn từ lòng đường | Nhận ra tiệm khi chạy xe tới | Giờ mở cửa, trời sáng | Chụp lúc đóng cửa, cửa sắt kéo xuống |
| Mặt tiền kèm hai căn hai bên | Biết tiệm nằm giữa những gì | Cùng lúc với ảnh trên | Chỉ chụp cận, không thấy xung quanh |
| Lối vào | Biết đi vào đâu: đầu hẻm, cầu thang, cổng chợ | Lúc vắng người qua lại | Bỏ qua vì nghĩ "ai cũng biết" |
| Bên trong | Biết có chỗ ngồi, rộng hẹp, sạch sẽ | Sau khi dọn dẹp, trước giờ đông | Bừa bộn, có khách mà chưa xin phép |
| Sản phẩm, dịch vụ thật | Biết tiệm bán gì, làm gì, cỡ nào | Món vừa làm xong, sản phẩm trên kệ thật | Dùng ảnh trên mạng không phải của tiệm |
| Chỗ để xe | Biết có chỗ để xe không, để ở đâu | Giờ đông khách | Không có, khách phải gọi hỏi |
| Ảnh buổi tối | Nhận ra tiệm khi trời tối | Chập tối, đèn đã bật | Chỉ có ảnh ban ngày cho quán bán đêm |
Bảy dòng này là khung, không phải luật. Tiệm làm tại nhà, không nhận khách tới, thì bỏ ảnh mặt tiền và chỗ để xe, thay bằng ảnh sản phẩm và ảnh nơi làm việc gọn gàng.
Ảnh nào cho kênh nào, ảnh nào đặt lên đầu
Hồ sơ bản đồ là nơi cần đủ bộ nhất, vì khách lạ tìm từ đó. Ảnh đặt ở đầu, ảnh bìa nếu có, nên là ảnh mặt tiền rõ ràng; ảnh sản phẩm xếp sau. Trên fanpage, ảnh đại diện và ảnh bìa có khung riêng, nhưng nên có một album hoặc một bài ghim "Tiệm ở đây" gồm mặt tiền, lối vào, chỗ để xe.
Zalo OA và phần giới thiệu Zalo cá nhân thường chỉ chứa được vài ảnh; chọn mặt tiền và một ảnh sản phẩm tiêu biểu. Web một trang thì đặt ảnh mặt tiền gần khối địa chỉ, để khách đọc địa chỉ xong là thấy ngay cái cửa mình sẽ tìm.
Điều quan trọng nhất là cùng một mặt tiền ở mọi kênh. Hồ sơ bản đồ là ảnh tiệm sau khi sơn lại, fanpage vẫn là ảnh từ ba năm trước với màu cửa cũ, thì khách cầm ảnh này đi tìm cái cửa kia. Mỗi khi thay ảnh mặt tiền ở một chỗ, thay ở tất cả.
Thứ tự ảnh có thể chỉnh trong phần quản lý ảnh của từng nền tảng; tên mục và vị trí có thể khác theo phiên bản ứng dụng, không thấy thì tìm trong mục Ảnh hoặc Chỉnh sửa hồ sơ. Có nền tảng tự chọn ảnh hiện đầu tiên theo cách riêng, không hẳn là ảnh bạn muốn; khi đó cứ đặt đúng ảnh mặt tiền ở chỗ cho phép chọn, xoá bớt ảnh mặt tiền cũ, rồi vài hôm sau mở lại bằng điện thoại người khác để xem khách đang thấy ảnh nào trước.
Ảnh sản phẩm: thật, không mượn
Chỉ dùng ảnh do tiệm tự chụp. Ảnh lấy trên mạng có thể vi phạm bản quyền, và nền tảng có thể gỡ. Quan trọng hơn, khách tới thấy món khác ảnh thì mất lòng tin vào mọi thông tin khác của tiệm.
Chụp đúng cỡ thật. Tô bún chụp cận trông như tô lớn. Đặt bên cạnh đôi đũa, cái muỗng hoặc bàn tay để khách đoán được cỡ.
Đủ các món, dịch vụ chính, không cần đủ hết. Tiệm sửa xe không cần ảnh từng con ốc; cần ảnh khu làm việc, vài việc hay làm như vá xe, thay nhớt. Tiệm may cần ảnh vài mẫu đã may, không cần cả trăm.
Ảnh khách đang dùng dịch vụ phải xin phép. Ảnh có mặt khách, ảnh trước sau ở tiệm tóc, tiệm nail chỉ đăng khi khách đồng ý rõ ràng. Không xin được thì chụp tay, chụp sau gáy, hoặc chụp sản phẩm trên bàn.
Không chèn chữ khuyến mãi lên ảnh hồ sơ. Ảnh có chữ "giảm 50%" nhanh lỗi thời và có thể trái quy định về ảnh trên hồ sơ của nền tảng. Ảnh hồ sơ để cho thấy tiệm, không phải để rao.
Ngành có điều kiện thì kiểm trước khi đăng. Tiệm thuốc, phòng khám nhỏ, lớp học có thể có quy định riêng về hình ảnh giới thiệu dịch vụ. Kiểm giấy phép và tra quy định hiện hành ở UBND phường, xã hoặc Sở chuyên ngành trước khi đăng ảnh dịch vụ.
Mẫu chú thích ngắn kèm ảnh
Ở nơi nào cho ghi chú thích, một câu ngắn giúp khách hiểu ảnh đang cho thấy gì. Mẫu dùng ngay:
- Mặt tiền nhìn từ đường số 5: cửa sắt xanh, mái hiên vải, chậu cây hai bên.
- Lối vào: từ đầu hẻm 7, đi thẳng, căn thứ ba bên phải.
- Cầu thang lên tiệm ở bên hông trái, có đèn vàng.
- Chỗ để xe: vỉa hè trước tiệm, có người trông giờ đông khách.
- Bên trong quán: tám bàn, có quạt, có chỗ ngồi cho trẻ nhỏ.
- Tô bún bò cỡ thường của quán, chụp lúc vừa múc.
Chú thích viết thông tin, không viết lời quảng cáo. "Không gian sang trọng, ấm cúng" không giúp khách tìm tiệm; "tám bàn, có quạt" thì giúp.
Chú thích cũng phải khớp với địa chỉ và câu chỉ đường ở các kênh khác. Ảnh ghi "căn thứ ba bên phải" mà mô tả hồ sơ ghi "căn thứ tư" là khách lại phân vân.
Ví dụ: bộ ảnh của tiệm may trên lầu
Cô Lan có tiệm may ở tầng hai, phía trên một tiệm điện thoại (ví dụ giả định). Hồ sơ bản đồ của tiệm trước đây có mười hai ảnh, toàn là áo dài và đồ đã may xong, rất đẹp. Nhưng khách mới tới thường gọi điện hỏi lối lên, vì không ảnh nào cho thấy cầu thang.
Cô làm lại bộ ảnh theo bảng ở trên. Ảnh đầu tiên là mặt tiền toà nhà nhìn từ lòng đường, thấy rõ tiệm điện thoại tầng trệt và cửa sổ tiệm may tầng trên. Ảnh thứ hai là cầu thang bên hông trái, chụp lúc đèn vàng đã bật. Ảnh thứ ba là bên trong tiệm: bàn đo, gương thử, ghế chờ. Sau đó mới tới bốn ảnh sản phẩm tiêu biểu và một ảnh chỗ gửi xe trước cửa.
Bộ ảnh mới chỉ còn tám tấm, ít hơn trước, nhưng trả lời đủ ba câu khách hay hỏi. Cô Lan thay đúng bộ ảnh mặt tiền và cầu thang đó cho fanpage và Zalo OA, để ở đâu khách cũng thấy cùng một lối vào. Số cuộc gọi hỏi đường giảm hẳn, không phải vì tiệm đẹp hơn, mà vì khách không còn phải đoán.
Bao nhiêu ảnh là đủ và khi nào thêm
Không có con số bắt buộc. Cái cần là đủ năm loại ở phần đầu, mỗi loại một hai ảnh tốt. Mười ảnh rõ ràng có ích hơn năm mươi ảnh gần giống nhau, vì khách lướt trên điện thoại chỉ xem vài tấm đầu.
Thêm ảnh khi tiệm có gì thay đổi mà khách nhìn thấy được: sơn lại cửa, thêm bàn, đổi chỗ để xe, có món mới bán lâu dài. Không cần thêm ảnh mỗi tuần cho có; ảnh trên hồ sơ không phải bài đăng.
Ngoài ảnh do tiệm đăng, khách cũng có thể đăng ảnh lên hồ sơ bản đồ. Những ảnh đó có lúc mờ, sai góc, thậm chí chụp nhầm tiệm bên cạnh. Bộ ảnh tốt của chính tiệm là cách đơn giản nhất để khách lạ thấy đúng tiệm trước; còn chuyện xử lý ảnh khách đăng sai là một việc riêng, theo kênh báo cáo của nền tảng.
Cách tự kiểm: nhờ người chưa tới tiệm xem bộ ảnh trên điện thoại của họ, rồi hỏi họ ba câu ở đầu bài. Trả lời được cả ba là bộ ảnh đã làm xong việc.
Câu hỏi thường gặp
Tiệm nhỏ, xấu, có nên đăng ảnh mặt tiền không?
Nên, vì khách cần nhận ra tiệm chứ không chấm điểm đẹp xấu. Dọn trước cửa cho gọn, chụp lúc trời sáng và cửa đang mở, như vậy là đủ. Không có ảnh mặt tiền thì khách phải đoán, nhiều người đoán sai rồi bỏ đi.
Có được dùng ảnh do người khác chụp tiệm mình không?
Chỉ dùng khi người chụp đồng ý cho tiệm dùng. Ảnh khách đăng trên hồ sơ của họ không tự động là ảnh của tiệm. Nếu thích một tấm, nhắn hỏi xin phép, và tốt nhất là tiệm tự chụp lại góc tương tự.
Ảnh trên hồ sơ bản đồ và fanpage có cần giống hệt nhau không?
Không cần giống hệt toàn bộ, nhưng ảnh mặt tiền và lối vào phải cùng một thời điểm, cùng màu cửa, cùng biển hiệu. Ảnh sản phẩm có thể khác nhau tuỳ kênh, miễn đều là sản phẩm thật của tiệm.
Tiệm làm tại nhà có cần ảnh bên trong không?
Nếu bạn nhận khách tới nhà thì nên có một ảnh khu làm việc gọn gàng để khách yên tâm, nhưng không cần chụp các phòng riêng. Nếu chỉ giao hàng hoặc đi làm tận nơi, ảnh sản phẩm và ảnh dụng cụ làm việc là đủ.
Ảnh chỗ để xe có thật sự cần không?
Với quán ăn, quán cà phê, tiệm ở phố đông thì rất cần, vì khách hay bỏ qua tiệm khi không biết để xe ở đâu. Tiệm trong khu dân cư vắng có thể ghi bằng một câu thay cho ảnh.
Ảnh xoay ngang hay dọc thì tốt hơn?
Ảnh mặt tiền và bên trong nên chụp ngang để thấy được khung cảnh; ảnh sản phẩm, lối cầu thang có thể chụp dọc. Mỗi nền tảng cắt khung một kiểu, nên sau khi đăng, mở lại bằng điện thoại để xem phần chính có bị cắt mất không.